Một phe nói: “Thu đúng thu đủ thôi, ai làm ăn minh bạch thì sợ gì”.
Phe còn lại thì phản ứng mạnh hơn nhiều: “Khoan đã, tiền trong tài khoản cá nhân mà cũng bị soi diện rộng thì quyền riêng tư ở đâu?”.
Và sau nhiều ý kiến trái chiều, Bộ Tài chính vừa rút đề xuất từng gây xôn xao này khỏi bản dự thảo mới nhất.
Trước đó, dự thảo từng yêu cầu ngân hàng, ví điện tử, tổ chức trung gian thanh toán… cung cấp thông tin tài khoản thanh toán của người dùng cho cơ quan thuế, đồng thời phối hợp khi phát hiện giao dịch bất thường liên quan nghĩa vụ thuế.
Nghe tới đây là đủ hiểu vì sao mạng xã hội vài ngày qua tranh luận rôm rả. Bởi ở thời đại mà mọi thứ đều chạy qua chuyển khoản:
- bán hàng online chuyển khoản,
- freelancer nhận tiền qua bank,
- làm content nhận booking,
- thậm chí tiền mừng cưới cũng quét QR…
thì chuyện dữ liệu tài khoản trở thành chủ đề cực kỳ nhạy cảm.
Điểm đáng chú ý là lần này chính Ngân hàng Nhà nước cũng lên tiếng khá mạnh.
Cơ quan này cho rằng việc yêu cầu cung cấp dữ liệu có thể xung đột với quy định bảo mật thông tin khách hàng. Theo luật hiện hành, ngân hàng chỉ được cung cấp thông tin khi khách hàng đồng ý hoặc cơ quan có thẩm quyền yêu cầu theo quy định pháp luật.
Không chỉ vậy, NHNN còn nói thẳng một ý rất đáng chú ý: Với hàng triệu giao dịch mỗi ngày, việc bắt ngân hàng tự động nhận diện ai là nhà cung cấp nước ngoài “chưa đăng ký, kê khai, nộp thuế” gần như không khả thi.
Nói cách khác: công nghệ ngân hàng không phải cây đũa thần muốn soi gì cũng soi được.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa ngành thuế sẽ “buông”.
Thực tế, theo quy định cũ tại Nghị định 126 và Luật Quản lý thuế 2019, cơ quan thuế từng có quyền yêu cầu ngân hàng cung cấp dữ liệu giao dịch, số dư tài khoản phục vụ thanh kiểm tra nghĩa vụ thuế.
Nên cuộc chơi quản lý thuế với dòng tiền chắc chắn chưa dừng lại.
Chỉ là thay vì mở rộng diện thu thập dữ liệu một cách đại trà, cơ quan quản lý đang phải cân bằng giữa:
- chống thất thu thuế,
- quản lý kinh tế số,
- và quyền riêng tư tài chính của người dân.
Câu chuyện này chắc chắn còn được bàn rất nhiều thời gian tới.
Vì bây giờ, tài khoản ngân hàng gần như đã trở thành “căn cước kinh tế” của mỗi người rồi.