Những quy định mới về đầu tư, tài chính, bất động sản có hiệu lực từ 1/1/2026 BQT đã kiểm duyệt

Luật Thuế Tiêu thụ đặc biệt mới

Ngày 14/6/2025, Quốc hội khóa XV thông qua Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt mới, áp dụng từ ngày 1/1/2026, với nhiều điều chỉnh quan trọng nhằm tăng nguồn thu ngân sách, điều tiết tiêu dùng và định hướng thị trường theo hướng bền vững hơn.

Luật quy định rõ đối tượng chịu thuế gồm thuốc lá, rượu bia, xăng, xe dưới 24 chỗ, nước giải khát có đường, các dịch vụ casino, đặt cược, golf, karaoke… đồng thời áp dụng song song thuế suất phần trăm và mức thuế tuyệt đối đối với một số mặt hàng.

Bên cạnh đó, các quy định về giá tính thuế, thời điểm nộp thuế và đối tượng không chịu thuế cũng được làm rõ, tạo cơ sở ổn định chính sách tài khóa, hỗ trợ điều hành kinh tế vĩ mô.

Giảm tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sang đất ở

Ngày 11/12/2025, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 254/2025/QH15 quy định một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026.

Điểm đáng chú ý là Nghị quyết 254/2025/QH15 cho phép giảm tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sang đất ở đối với đất vườn, ao, đất nông nghiệp gắn với đất ở, tính theo tỷ lệ 30%, 50% và 100% phần chênh lệch trong từng hạn mức, giúp giảm gánh nặng tài chính cho hộ gia đình, cá nhân, hỗ trợ nhu cầu nhà ở và giao dịch thị trường.

Cùng với đó, từ 1/1/2026, bảng giá đất do HĐND tỉnh ban hành áp dụng hằng năm và hệ số điều chỉnh giá đất do UBND tỉnh quyết định giúp giá đất tiệm cận thị trường, minh bạch hơn. Quy định mới về tách thửa, hợp thửa và đăng ký thế chấp cũng đơn giản hóa thủ tục, tạo thuận lợi cho giao dịch, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – bất động sản.

Chính sách mới về thuế sử dụng đất nông nghiệp

Ngày 6/11/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 292/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 216/2025/QH15 ngày 26/6/2025 của Quốc hội về việc kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp.

Theo Điều 4 Nghị định 292/2025/NĐ-CP, thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp được kéo dài từ ngày 1/1/2026 đến hết ngày 31/12/2030, áp dụng cho nhiều đối tượng, gồm đất phục vụ nghiên cứu, sản xuất thử nghiệm, đất trồng cây hằng năm, làm muối, đất của hộ nghèo và phần lớn diện tích do hộ gia đình, cá nhân, hợp tác xã, tổ chức trực tiếp sử dụng để sản xuất.

Chính sách giúp giảm chi phí đầu vào, khuyến khích tích tụ, mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và tăng sức cạnh tranh của nông nghiệp. Quy định về hạng đất tính thuế tiếp tục căn cứ theo quyết định hiện hành, góp phần đảm bảo minh bạch, thống nhất trong quá trình triển khai.

Áp dụng bảng giá đất mới: Xóa bỏ cơ chế hai giá, "xây" bảng giá đất đến từng thửa

Theo quy định của Luật Đất đai 2024, hệ thống bảng giá đất cũ theo Luật Đất đai 2013 sẽ chính thức hết hiệu lực vào ngày 31/12/2025.

Từ năm 2026, cơ chế định giá đất mới sẽ được vận hành với những thay đổi căn bản về phương thức xây dựng và cập nhật dữ liệu.

📌Điểm quan trọng nhất là bảng giá đất sẽ được xây dựng và cập nhật hàng năm, thay vì định kỳ 5 năm như trước đây.

Theo đó, giá đất sẽ được xác định chi tiết đến từng vị trí và từng thửa đất dựa trên nguyên tắc thị trường. Cách tiếp cận này nhằm khắc phục tình trạng chênh lệch giữa giá Nhà nước và giá thực tế, đồng thời xóa bỏ cơ chế "hai giá" đã tồn tại nhiều năm.

📌"Xây" bảng giá đất đến từng thửa và thực hiện định kỳ hằng năm

Cụ thể, Theo khoản 3 Điều 159 Luật Đất đai 2024 và khoản 2 Điều 8 Nghị định 151/2025/NĐ-CP thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xây dựng quyết định bảng giá đất lần đầu để công bố và áp dụng từ ngày 01/01/2026. Cụ thể là:

- Hằng năm, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất để công bố và áp dụng từ ngày 01 tháng 01 của năm tiếp theo.

- Trường hợp cần thiết phải điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất trong năm, UBND cấp tỉnh sẽ quyết định.

- Cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp tỉnh có trách nhiệm giúp UBND cấp tỉnh tổ chức việc xây dựng, điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất.

Trong quá trình thực hiện, cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp tỉnh được thuê tổ chức tư vấn xác định giá đất để xây dựng, điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất.

- Theo đó, bảng giá đất được xây dựng theo khu vực, vị trí. Đối với khu vực có bản đồ địa chính số và cơ sở dữ liệu giá đất thì xây dựng bảng giá đất đến từng thửa đất trên cơ sở vùng giá trị, thửa đất chuẩn.

Quy định mới về chế độ kế toán doanh nghiệp

Ngày 27/10/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp, áp dụng từ ngày 1/1/2026, thay thế hệ thống trước đây.

Điểm đáng chú ý là doanh nghiệp sẽ sử dụng Báo cáo tình hình tài chính thay cho Bảng cân đối kế toán; điều chỉnh hệ thống tài khoản; chuẩn hóa mẫu sổ, chứng từ, báo cáo tài chính; tăng yêu cầu trách nhiệm trong việc ban hành quy chế mở tài khoản kế toán khi sửa đổi hệ thống.

Quy định mới được đánh giá giúp doanh nghiệp tiệm cận chuẩn mực quốc tế hơn, tăng khả năng tiếp cận vốn, nâng mức độ minh bạch tài chính và tạo thuận lợi trong hội nhập. Doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể lựa chọn áp dụng nhưng phải thực hiện nhất quán trong kỳ kế toán năm.

Nhiều quy định mới trong quản lý quỹ đầu tư chứng khoán

Bộ Tài chính vừa chính thức ban hành Thông tư số 136/2025/TT-BTC sửa đổi, bổ sung Thông tư số 98/2020/TT-BTC về hướng dẫn hoạt động và quản lý quỹ đầu tư chứng khoán. Thông tư này có hiệu lực thi hành từ ngày 12/2/2026.

Một trong những điểm đáng chú ý của Thông tư số 136/2025/TT-BTC là việc mở rộng và đa dạng hóa các loại hình quỹ đầu tư, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường. Theo đó, quỹ đầu tư công cụ thị trường tiền tệ chính thức được đưa vào khung pháp lý, với yêu cầu tối thiểu 80% giá trị tài sản ròng (NAV) phải đầu tư vào các tài sản có mức độ an toàn cao như tiền gửi, chứng chỉ tiền gửi và công cụ nợ của Chính phủ.

Bên cạnh đó, quỹ đầu tư trái phiếu hạ tầng cũng được hình thành nhằm tạo thêm kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho các dự án trọng điểm. Theo quy định, tối thiểu 65% NAV của quỹ phải được phân bổ vào trái phiếu dự án hạ tầng, qua đó góp phần hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội và giảm áp lực lên nguồn vốn ngân sách.

Một điểm mới có ý nghĩa quan trọng là việc bổ sung cơ chế “mức phòng vệ thanh khoản”. Đây là công cụ nhằm bảo vệ sự ổn định của các quỹ mở trong trường hợp xảy ra biến động lớn hoặc rút vốn ồ ạt. Khoản phí này được áp dụng trong các tình huống bất khả kháng và được hạch toán trực tiếp vào tài sản của quỹ, không thuộc về công ty quản lý, nhằm bảo đảm quyền lợi công bằng cho các nhà đầu tư còn nắm giữ chứng chỉ quỹ.

📌 Về quản trị và kiểm soát xung đột lợi ích, Thông tư số 136/2025/TT-BTC siết chặt các quy định liên quan đến giao dịch nội bộ. Theo đó, quỹ thành viên không được phép đầu tư vào chính các thành viên góp vốn của mình.