Mình vừa đọc một bài báo thống kê về 15 doanh nghiệp giảm nhân sự mạnh nhất năm 2025 mà thấy khá suy nghĩ.
Danh sách này có nhiều cái tên rất quen thuộc như Golden Gate, Viettel Post, LPBank, VIB, Sacombank, Vietcombank, Hòa Phát...
Đáng chú ý, dẫn đầu là Golden Gate khi giảm tới 3.788 lao động, từ gần 18.000 người xuống còn hơn 14.000 người chỉ sau một năm.
Đứng ngay phía sau là Viettel Post với hơn 2.000 lao động giảm.
Riêng nhóm ngân hàng gồm LPBank, VIB, Sacombank và Vietcombank đã giảm tổng cộng hơn 5.100 người.
Đọc những con số này, nhiều người có thể nghĩ ngay rằng doanh nghiệp đang gặp khó khăn nhưng có lẽ câu chuyện không đơn giản như vậy.
Bởi nếu nhìn kỹ sẽ thấy phần lớn những doanh nghiệp xuất hiện trong danh sách đều không phải những doanh nghiệp hoạt động kém hiệu quả. Họ đều là:
Những doanh nghiệp có doanh thu lớn.
Nhiều đơn vị vẫn báo lãi tăng mạnh
Thậm chí có những doanh nghiệp đang tiếp tục mở rộng hoạt động.
Vậy tại sao họ vẫn giảm nhân sự?
Theo mình, đây có lẽ là dấu hiệu của một sự thay đổi lớn hơn. Ngày trước, khi doanh nghiệp phát triển thì việc đầu tiên là tuyển thêm người.
Mở thêm nhà hàng thì tuyển thêm nhân viên. Mở thêm phòng giao dịch thì tuyển thêm giao dịch viên. Mở thêm kho hàng thì tuyển thêm lao động vận hành.
Càng lớn thì càng đông người.
Nhưng bây giờ công thức đó đang thay đổi.
Ngân hàng đầu tư mạnh vào ứng dụng số. Khách hàng chuyển khoản trên điện thoại. Mở sổ tiết kiệm online. Đăng ký khoản vay online.
Nhiều việc trước đây phải đến quầy thì nay chỉ cần vài thao tác trên màn hình. Một ứng dụng có thể thay thế khối lượng công việc của rất nhiều nhân viên vận hành.
Ngành bưu chính cũng tương tự. Kho hàng ngày càng tự động hóa.Phân loại đơn hàng bằng máy. Theo dõi hành trình bằng hệ thống. Tối ưu tuyến đường bằng thuật toán.
Những việc từng cần rất nhiều người nay chỉ cần một số lượng ít hơn.
Ngay cả ngành nhà hàng, bán lẻ vốn được xem là lĩnh vực sử dụng nhiều lao động cũng đang chịu áp lực tối ưu chi phí.
Khi sức mua không còn tăng nóng như trước, doanh nghiệp buộc phải tính toán kỹ từng điểm bán, từng ca làm việc và từng đồng chi phí vận hành.
Nói cách khác, doanh nghiệp ngày nay không còn chạy đua xem ai tuyển được nhiều người hơn. Họ đang chạy đua xem ai vận hành hiệu quả hơn. Ai làm được nhiều việc hơn với ít nguồn lực hơn.
Điều đáng chú ý là làn sóng này dường như chưa dừng lại. Theo thống kê, chỉ trong quý I/2026, các ngân hàng niêm yết đã tiếp tục giảm thêm hơn 3.000 lao động.
Điều đó cho thấy đây không phải một đợt cắt giảm ngắn hạn. Nó giống một xu hướng dài hơi hơn.
Thực ra nếu để ý sẽ thấy điều này không chỉ xảy ra ở Việt Nam. Trên thế giới, nhiều tập đoàn công nghệ, tài chính, logistics đã liên tục tinh gọn bộ máy trong vài năm gần đây.
Sau giai đoạn tăng trưởng nóng và tuyển dụng ồ ạt, giờ là lúc họ quay lại bài toán hiệu quả.
Làm sao tạo ra nhiều doanh thu hơn với ít chi phí hơn. Làm sao tăng năng suất thay vì tăng số lượng nhân viên. Và tất nhiên, AI đang góp phần thúc đẩy quá trình này nhanh hơn.
Nhiều công việc giấy tờ, tổng hợp dữ liệu, chăm sóc khách hàng, báo cáo, nhập liệu... đang được tự động hóa từng phần.
Có những việc trước đây cần 5 người thì giờ 2 người cũng có thể xử lý được nếu biết sử dụng công nghệ.
Có lẽ vì thế mà câu chuyện đáng chú ý nhất trong danh sách cắt giảm nhân sự năm 2025 không phải là bao nhiêu người nghỉ việc.
Mà là thị trường lao động đang thay đổi theo hướng nào.
Nếu trước đây người lao động chỉ cần chăm chỉ và có kinh nghiệm thì có thể yên tâm gắn bó nhiều năm. Thì bây giờ, khả năng học cái mới và thích nghi với công nghệ có lẽ đang trở thành kỹ năng quan trọng không kém.
Bởi thực tế đang cho thấy doanh nghiệp không hẳn cần ít người hơn.Họ cần những người tạo ra giá trị nhiều hơn.
Và đó có lẽ mới là thông điệp lớn nhất phía sau danh sách cắt giảm nhân sự của năm 2025.
Quan điểm của bạn về xu hướng này thế nào? Theo bạn đây là dấu hiệu của khó khăn kinh tế hay là hệ quả tất yếu của chuyển đổi số và AI? Hãy để lại bình luận nhé!
