LOẠT CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG GIÁ NGANG MỘT Ổ BÁNH MÌ: DÒNG TIỀN VẪN KHÔNG MẶN MÀ, VÌ SAO? BQT đã kiểm duyệt

Nhìn bảng điện những phiên gần đây, không khó để bắt gặp nhiều cổ phiếu ngân hàng đang giao dịch quanh vùng 10.000–15.000 đồng/cổ phiếu. Những cái tên như SHB, OCB, MSB, TPB, VIB, SSB, KLB hay NVB... rất dễ tạo cảm giác “quá rẻ” nếu nhà đầu tư chỉ nhìn vào thị giá tuyệt đối. Nhưng trong chứng khoán, giá thấp chưa bao giờ đồng nghĩa với định giá hấp dẫn.

1. Định giá ngân hàng đang ở vùng thấp hiếm thấy trong 10 năm

Nếu nhìn theo góc độ định giá, nhóm ngân hàng đúng là đang ở vùng rất đáng chú ý.

Theo dữ liệu được công bố, P/B bình quân ngành ngân hàng hiện quanh 1,5 lần, thấp hơn mức trung bình 10 năm khoảng 1,7 lần và đang tiệm cận vùng thấp lịch sử.

Trong một thập kỷ qua, định giá ngành chỉ có vài lần rơi xuống thấp hơn vùng hiện tại, chủ yếu rơi vào các giai đoạn thị trường chịu cú sốc lớn như Covid-19 năm 2020, biến cố Vạn Thịnh Phát năm 2022 hay nhịp điều chỉnh mạnh năm 2025.

Điều đáng chú ý hơn là mức chiết khấu này không chỉ xuất hiện ở nhóm ngân hàng nhỏ hay tầm trung. Nhiều cổ phiếu đầu ngành như MBB, CTG, TCB, VPB hay HDB cũng đang giao dịch dưới mức P/B bình quân ngành. Ngay cả nhóm Big4 cũng không còn được thị trường trả mức premium rõ rệt như các giai đoạn trước.

Nói cách khác, đây không phải là câu chuyện vài mã ngân hàng bị bỏ quên. Đây là sự co lại của định giá trên diện rộng.

2. Vì sao rẻ nhưng dòng tiền vẫn chưa vào mạnh?

Nếu định giá đã thấp như vậy, câu hỏi quan trọng là vì sao dòng tiền vẫn chưa quay lại một cách quyết liệt. Câu trả lời nằm ở bức tranh nội tại ngành ngân hàng trong nửa cuối năm 2026.

Áp lực lớn nhất vẫn là biên lãi ròng. Chi phí vốn tăng nhanh hơn tốc độ cải thiện lợi suất tài sản khiến NIM của nhiều ngân hàng, đặc biệt là nhóm ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân, tiếp tục chịu sức ép. Trong khi đó, tăng trưởng tín dụng phục hồi nhưng huy động vốn chưa theo kịp, khiến bài toán thanh khoản vẫn là điểm phải theo dõi.

Bên cạnh đó, chất lượng tài sản chưa thực sự bước vào vùng an toàn tuyệt đối. Nợ xấu có xu hướng nhích lên, nợ nhóm 2 tăng và tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm so với giai đoạn trước. Điều này khiến thị trường chưa sẵn sàng nâng định giá toàn ngành, dù nhiều cổ phiếu đã rơi về vùng hấp dẫn theo dữ liệu lịch sử.

Nói cách khác, cổ phiếu ngân hàng đang rẻ không phải vì thị trường không biết nhìn định giá. Nó rẻ vì nhà đầu tư vẫn đang yêu cầu một mức chiết khấu đủ lớn cho các rủi ro phía trước.

3. P/B thấp chưa chắc là món hời

Với ngành ngân hàng, P/B là thước đo rất quan trọng, nhưng nếu tách khỏi ROE và chất lượng tài sản, chỉ số này rất dễ gây hiểu nhầm. Một ngân hàng giao dịch ở P/B 0,8 lần có thể là cơ hội nếu nền tảng tài sản tốt, lợi nhuận ổn định và rủi ro đã được phản ánh quá mức. Nhưng nó cũng có thể chỉ là mức chiết khấu hợp lý nếu ngân hàng đó đang gặp áp lực nợ xấu, tăng vốn, CASA yếu hoặc hiệu quả sinh lời thấp.

Ngược lại, một ngân hàng giao dịch quanh P/B 2 lần chưa chắc đã đắt nếu thị trường đang trả thêm cho chất lượng tài sản tốt, ROE cao, bộ đệm dự phòng dày, chi phí vốn thấp và khả năng tăng trưởng lợi nhuận bền vững.

Vì vậy, câu hỏi đúng không phải là ngân hàng nào có P/B thấp nhất.

Câu hỏi đúng phải là: ngân hàng nào đang bị định giá thấp hơn chất lượng thực của nó?

4. Cơ hội nằm ở chọn lọc, không nằm ở mua đại

Ngân hàng vẫn là nhóm cổ phiếu có vai trò cực kỳ quan trọng với thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhóm này chiếm tỷ trọng lớn trong VN-Index, là trụ cột lợi nhuận của thị trường và vẫn được kỳ vọng duy trì tăng trưởng lợi nhuận trong các năm tới.

Tuy nhiên, giai đoạn hiện tại không còn là thời điểm “mua ngân hàng nào cũng thắng”.

Triển vọng nửa cuối năm 2026 sẽ phân hóa rất mạnh giữa các ngân hàng có nền tảng huy động tốt, chi phí vốn thấp, quản trị rủi ro chặt chẽ và các ngân hàng đang phải đánh đổi tăng trưởng bằng áp lực thanh khoản hoặc chất lượng tài sản.

Nhóm ngân hàng có lợi thế CASA, kỷ luật chi phí tốt và bộ đệm vốn mạnh sẽ có khả năng chống chịu tốt hơn trong môi trường NIM còn chịu áp lực. Ngược lại, những ngân hàng có nợ nhóm 2 tăng nhanh, tỷ lệ bao phủ thấp hoặc phụ thuộc quá nhiều vào tăng trưởng tín dụng sẽ khó được thị trường định giá lại sớm.

5. Chất xúc tác nào có thể kéo ngân hàng trở lại?

Dù định giá thấp, nhóm ngân hàng vẫn cần chất xúc tác đủ mạnh để hình thành một chu kỳ tăng mới.

Chất xúc tác đầu tiên là mặt bằng lãi suất hạ nhiệt. Nếu áp lực lãi suất giảm trong nửa cuối năm, NIM có thể bớt căng thẳng và kỳ vọng lợi nhuận ngân hàng sẽ được cải thiện.

Chất xúc tác thứ hai là tăng vốn. Với nhóm ngân hàng quốc doanh và các ngân hàng có nhu cầu mở rộng tổng tài sản, câu chuyện tăng vốn sẽ tiếp tục là yếu tố quan trọng để cải thiện năng lực cho vay và bộ đệm an toàn vốn.

Chất xúc tác thứ ba là nâng hạng thị trường. Nếu Việt Nam tiến gần hơn tới câu chuyện nâng hạng, nhóm ngân hàng nhiều khả năng sẽ là nhóm được dòng vốn ngoại quan tâm đầu tiên vì quy mô vốn hóa lớn, thanh khoản cao và vai trò đại diện cho nền kinh tế.

Ngoài ra, khả năng nới room ngoại cũng là một biến số quan trọng. Nếu room ngoại ngân hàng được mở rộng trong tương lai, đây có thể là cú hích lớn đối với những cổ phiếu có chất lượng cao nhưng đang bị giới hạn bởi trần sở hữu nước ngoài.

6. Góc nhìn đầu tư

Cổ phiếu ngân hàng hiện nay đúng là đang rẻ hơn rất nhiều so với lịch sử.

Nhưng đây không phải là vùng dành cho sự dễ dãi.

“Giá ngang một ổ bánh mì” là một hình ảnh dễ viral, nhưng nếu nhà đầu tư chỉ nhìn vào thị giá tuyệt đối thì rất dễ rơi vào bẫy giá thấp. Điều quan trọng hơn là phải phân biệt được đâu là ngân hàng đang bị định giá thấp quá mức, và đâu là ngân hàng thấp giá vì thị trường vẫn còn lý do để thận trọng.

Ở giai đoạn này, cơ hội không nằm ở việc mua đại nhóm ngân hàng vì thấy rẻ.

Cơ hội nằm ở khả năng chọn đúng ngân hàng có chất lượng tài sản tốt, hiệu quả vận hành cao, chi phí vốn thấp, bộ đệm dự phòng đủ dày và còn dư địa tăng trưởng lợi nhuận khi chu kỳ lãi suất thuận lợi hơn.

Nói ngắn gọn, ngân hàng đang rẻ.

Nhưng chỉ những ngân hàng đủ khỏe mới xứng đáng được thị trường định giá lại.

Bạn đang ôm mã ngân hàng nào? Hãy để lại bình luận nhé!