Nửa đầu năm 2026, ngành ngân hàng tiếp tục là nhóm doanh nghiệp tạo ra nhiều lợi nhuận nhất trên thị trường chứng khoán. Chỉ riêng 28 ngân hàng công bố báo cáo tài chính đã ghi nhận hơn 222.000 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng khoảng 20-22% so với cùng kỳ. Vietcombank, VietinBank, MB, BIDV hay VPBank đều báo lãi từ 10.000-22.000 tỷ đồng chỉ trong 6 tháng đầu năm.

Thế nhưng, nghịch lý là phần lớn cổ phiếu ngân hàng vẫn giao dịch ở vùng giá thấp hơn rất nhiều so với giai đoạn cuối năm 2025. Có những ngân hàng lãi hàng nghìn tỷ nhưng thị giá chỉ quanh 10.000-20.000 đồng/cổ phiếu, thậm chí nhiều mã đang được giao dịch dưới hoặc chỉ nhỉnh hơn giá trị sổ sách.

Câu hỏi đáng quan tâm lúc này không còn là 100 triệu mua được bao nhiêu cổ phiếu ngân hàng, mà là 100 triệu đang mua được bao nhiêu giá trị của cả một ngân hàng trong chu kỳ tăng trưởng mới.

1. 100 triệu đang mua được một phần của những ngân hàng lớn nhất Việt Nam

100 triệu đồng có thể là một khoản tiền không quá lớn trên thị trường chứng khoán, nhưng với nhóm ngân hàng, số tiền này đủ để trở thành cổ đông của gần như toàn bộ những ngân hàng lớn nhất Việt Nam.

Điều đáng chú ý không nằm ở số lượng cổ phiếu, mà nằm ở quy mô doanh nghiệp mà 100 triệu đồng đang mua được. Phía sau những cổ phiếu đó là các doanh nghiệp đang quản lý quy mô tài sản từ 300.000 tỷ đến hơn 2 triệu tỷ đồng, phục vụ hàng chục triệu khách hàng và tạo ra hàng nghìn tỷ đồng lợi nhuận mỗi quý.

Ví dụ:

- SHB giao dịch quanh vùng 11.000-12.000 đồng/cổ phiếu, lợi nhuận trước thuế 6 tháng đạt 9.092 tỷ đồng, tổng tài sản tiến sát 963.000 tỷ đồng.

- MBBank quanh 21.000đồng/cổ phiếu, lợi nhuận hơn 15.800 tỷ đồng sau 6 tháng.

- HDBank quanh 26.000–27.000 đồng/cổ phiếu, tiếp tục duy trì tăng trưởng lợi nhuận trên 40%.

Nói cách khác, 100 triệu không mua một mã chứng khoán, mà mua quyền sở hữu một phần của những ngân hàng tạo ra hàng nghìn tỷ lợi nhuận mỗi năm.

Đó là lý do nhóm ngân hàng luôn được xem là nhóm tài sản tích sản dài hạn trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

2. Định giá ngành ngân hàng đang ở vùng hấp dẫn nhất nhiều năm

Theo báo cáo cập nhật ngành ngân hàng tháng 8/2026 của SSI Research, nhóm ngân hàng đang bước vào trạng thái khá hiếm gặp: lợi nhuận tăng mạnh nhưng định giá lại giảm về vùng thấp của lịch sử.

Những con số đáng chú ý nhất

- P/B trượt trung bình ngành ngân hàng hiện khoảng 1,53 lần, giảm hơn 16% so với đỉnh năm 2025.

- Forward P/B năm 2026 chỉ còn khoảng 1,28 lần, thấp hơn mức trung bình 5 năm là 1,65 lần.

- ROE bình quân ngành vẫn duy trì khoảng 18%, thuộc nhóm cao nhất thị trường chứng khoán Việt Nam.

- Lợi nhuận ngành năm 2026 được dự báo tiếp tục tăng khoảng 18%.

Điều này phản ánh thị trường đang chiết khấu khá mạnh nhóm ngân hàng sau nhịp điều chỉnh, dù chất lượng hoạt động của phần lớn nhà băng không xấu đi tương ứng.

Nói ngắn gọn: định giá đang rẻ hơn tốc độ tăng trưởng lợi nhuận.

3. Trật tự ngành ngân hàng đang thay đổi, cuộc chơi giờ thuộc về nhóm đầu ngành

Nửa đầu năm 2026 chứng kiến sự phân hóa rất mạnh trong ngành ngân hàng.

Theo tổng hợp báo cáo tài chính, gần 4/5 lợi nhuận toàn ngành hiện đến từ chỉ 10 ngân hàng (khoảng 82% lợi nhuận toàn ngành)

- Vietcombank tiếp tục giữ vị trí số 1 về lợi nhuận.

- VietinBank giữ vị trí thứ 2.

- MB chính thức vượt BIDV để trở thành ngân hàng có lợi nhuận cao thứ 3.

- VPBank từ Top 7 vươn lên Top 5, ghi nhận tốc độ tăng trưởng lợi nhuận mạnh nhất nhóm dẫn đầu.

- HDBank tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng trên 50%.

Đây cũng là lý do dòng tiền trên thị trường đang tập trung nhiều hơn vào nhóm ngân hàng đầu ngành thay vì đầu tư dàn trải cả ngành.

4. Góc nhìn đầu tư: 100 triệu nên mua nhiều cổ phiếu hay mua đúng ngân hàng?

Nhà đầu tư tích sản không nên chọn ngân hàng chỉ vì giá rẻ. Điều đáng quan sát hơn là ngân hàng nào đang được thị trường định giá thấp hơn giá trị nội tại trong khi vẫn sở hữu nền tảng tăng trưởng dài hạn.

Nhóm đáng theo dõi cho chiến lược tích sản 3-5 năm

- MBBank (MBB): ROE thuộc nhóm cao nhất hệ thống, CASA dẫn đầu, hệ sinh thái Viettel tạo lợi thế dài hạn.

- HDBank (HDB): tăng trưởng lợi nhuận nhanh, hệ sinh thái HD Saison - Vietjet - bán lẻ.

- Techcombank (TCB): CASA lớn, thu nhập ngoài lãi mạnh, khách hàng ưu tiên và chuyển đổi số.

- SHB: lợi nhuận hơn 9.000 tỷ đồng, tiến sát mốc 1 triệu tỷ tài sản, câu chuyện FTSE và tái định giá.

- LPBank (LPB): hệ sinh thái bưu điện, cổ tức tiền mặt cao, dư địa mở rộng bán lẻ.

Nhưng cũng cần nhìn thấy những rủi ro

- NIM tiếp tục chịu áp lực do cuộc đua lãi suất huy động.

- Nợ xấu và nợ nhóm 2 có xu hướng tăng ở một số ngân hàng bán lẻ, đặc biệt các khoản vay bất động sản chuyển sang lãi suất thả nổi.

- Chuẩn Basel III sẽ khiến nhiều ngân hàng phải tăng chi phí vốn và củng cố bộ đệm an toàn vốn.

Đây là rủi ro mang tính phân hóa giữa các ngân hàng, chưa phải rủi ro hệ thống.

Góc nhìn đầu tư

Nếu chỉ nhìn vào giá cổ phiếu, nhiều ngân hàng hiện vẫn đang giao dịch ở vùng giá rất thấp. Nhưng nếu nhìn vào định giá, lợi nhuận và chu kỳ tăng trưởng, đây có thể là giai đoạn hiếm gặp khi thị trường chiết khấu cả một ngành vẫn duy trì ROE khoảng 18% và lợi nhuận dự báo tăng gần 18% trong năm 2026.

Với nhà đầu tư tích sản, 100 triệu đồng hôm nay không chỉ mua được nhiều cổ phiếu hơn sau nhịp điều chỉnh, mà còn có cơ hội mua được những ngân hàng đang ở vùng định giá thấp hơn chính lịch sử của họ.

Trong chu kỳ 3-5 năm tới, điều quyết định mức sinh lời sẽ không phải ngân hàng nào có thị giá thấp nhất, mà là ngân hàng nào duy trì được chất lượng lợi nhuận, ROE, CASA và lợi thế hệ sinh thái để bước vào một chu kỳ định giá cao hơn.

*Lưu ý: Bài viết là góc nhìn cá nhân không mang tính chất khuyến nghị mua hay bán chứng khoán.

👉 Nếu anh, chị cần rà soát danh mục hoặc muốn đánh giá chi tiết từng mã đang nắm giữ, vui lòng comment yêu cầu bên dưới hoặc inbox để em hỗ trợ nhé.